OPERASI HITUNG BILANGAN BULAT
Penjumlahan,
Pengurangan, Perkalian, dan Pembagian
A. Penjumlahan Bilangan Bulat
Ada
beberapa aturan yang harus diketahui, yaitu:
1. Semua
bilangan bulat positif jika dijumlahkan dengan bilangan bulat positif
menghasilkan bilangan bulat positif.
Positif + positif = positif
|
Contoh:
30 +
3 = 33
41 +
10 = 51
2. Semua
bilangan bulat jika dijumlahkan dengan nol menghasilkan bilangan-bilangan bulat
itu sendiri.
a + 0 = a, berlaku untuk semua bilangan bulat
yang diwakili oleh a
|
Contoh:
5 + 0
= 5
0 +
(-4) = -4
3. Ada
tiga kemungkinan jika bilangan bulat positif dijumlahkan dengan bilangan bulat
negatif.
1. Menghasilkan
bilangan bulat positif, jika angka bilangan bilangan bulat positif lebih besar
daripada angka bilangan bulat negatif.
Contoh:
30 +
(-14) = 16
-1 +
9 = 8
2. Menghasilkan
bilangan bulat negatif, jika angka bilangan bulat negatif lebih besar dari pada
angka bilangan bulat positif.
Contoh:
Contoh:
7 +
(-21) = -14
3. Menghasilkan
bilangan nol, jika dijumlahkan dengan lawannya.
Contoh:
Contoh:
3 +
(-3) = 0
-4 +
4 = 0
4. Semua bulat negatif jika dijumlahkan
dengan bilangan bulat negati menghasilkan bilangan bulat negatif.
Negatif
+ negatif = negatif
|
Contoh:
-20 +
(-2) = -22
-10 +
(-5) = -15
B. Pengurangan Bilangan Bulat
1.
Ada
tiga kemungkinan jika bilangan bulat positif dikurangi bilangan bulat positif.
1) Menghasilkan
bilangan bulat posotif, jika angka bilangan yang dikurangi lebih besar daripada
angka pengurangnya.
Contoh:
19 –
13 = 6
30 –
14 = 16
2) Menghasilkan
bulangan bulat negatif, jika angka bilangan pengurang lebih besar daripada angka
bilangan yang dikurangi.
Contoh:
Contoh:
23 –
26 = -3
16 –
18 = -2
3) Menghasilkan
bilangan nol, jika angka bilangan yang dikurangi sama dengan angka bilangan
pengurang.
Contoh:
Contoh:
8 – 8
= 0
20 –
20 = 0
2.
Bilangan
bulat positif dikurangi bilangan bulat negatif menghasilkan bilangan bulat
positif.
Positif
– negatif = positif
|
Contoh:
17 –
(-5) = 22 sama dengan 17 + 5 = 22
4 –
(-8) = 12 sama dengan 4 + 8 = 12
3. Bilangan
bulat negatif dikurangi bilangan bulat positif menghasilkan bulat negatif.
Negatif
– positif = negatif
|
Contoh:
-16 –
3 = -19
-15 –
9 = -24
C. Perkalian Bilangan Bulat
1. Bilangan
bulat positif jika dikalikan dengan bilangan bulat positif menghasilkan
bilangan bulat positif.
Positif
× positif =
positif
|
Contoh:
6 × 7 = 42
15 × 3 = 45
2.
Semua
bilangan bulat jika dikalikan dengan nol menghasilkan bilangan nol.
a
× 0 = 0,
berlaku untuk semua bilangan bulat yang diwakili oleh a
|
Contoh:
26 × 0 = 0
0 × (-7) = 0
3. Bilangan
bulat positif jika dikalikan dengan bilangan bulat negatif atau sebaliknya
menghasilkan bilangan bulat negatif.
Positif
× negatif =
negatif
Negatif
× positif =
negatif
|
Contoh:
35 × (-2) = -70
-5 × 5 = -25
4. Bilangan
bulat negatif jika dikalikan dengan bilangan bulat negatif menghasilkan
bilangan bulat positif.
Negatif
× negatif =
positif
|
Contoh:
-3 × (-3) = 9
-9 × (-4) = 36
D. Pembagian Bilangan Bulat
1.
Bilangan
bulat positif jika dibagi dengan bilangan bulat positif menghasilkan bilangan
bulat positif.
Positif
: positif = positif
|
Contoh:
24 :
2 = 12
10 :
5 = 2
2.
Bilangan
bulat positif jika dibagi dengan bilangan bulat negatif atau sebaliknya
menghasilkan bilangan negatif.
Positif
: negatif = negatif
Negatif
: positif = negatif
|
Contoh
:
14 :
(-7) = 2
-12 :
4 = -3
3. Bilangan
bulat negatif jika dibagi dengan bilangan bulat negatif menghasilkan bilangan positif..
Negatif
: negatif = positif
|
Contoh:
-15 :
(-3) = 5
-8 :
(-2) = 4
Sumber:
Winarni dan Soetarman, P. 2004. Rumus-Rumus
Matematika Berhitung Lengkap. NUSANTARA. Surakarta
Komentar
Posting Komentar